
Emlak Programı Nasıl Seçilir? Portföy ve Müşteri Eşleştirme
Portföy kaydında bulunması gerekenler, talep-portföy eşleştirmesi, portal ilan aktarımı, yetki sözleşmesi takibi, gösterim kaydı ve danışman primi.
Kısa cevap: Emlak programı seçerken belirleyici olan üç şey var — portföy kaydının ne kadar ayrıntılı tutulabildiği, alıcı/kiracı taleplerinin portföyle otomatik eşleştirilebilmesi ve ilanların portallara tek yerden aktarılabilmesi. Bunlara ek olarak yetkilendirme sözleşmesi takibi, gösterim kaydı, danışman prim hesabı ve KVKK'ya uygun veri saklama aranmalı. Ofisinizde iki kişiden fazla danışman varsa ya da aktif portföyünüz 50'yi geçtiyse Excel ve WhatsApp grubuyla yürütülen düzen artık size iş kaybettiriyor.
Bu yazıda emlak ofisinin gerçekten neye ihtiyacı olduğunu, "CRM" kelimesinin bu sektörde ne anlama geldiğini ve programın hangi işi otomatikleştirdiğinde para kazandırdığını anlattım.
Emlak programı ne yapar?
Sektörde "emlak CRM" deniyor ama iş aslında iki listeyi yönetmek ve onları birbirine bağlamak.
Birinci liste: portföy. Sattığınız/kiraladığınız taşınmazlar. İkinci liste: talep. Ne aradığını söylemiş alıcı ve kiracılar.
Ofisin asıl işi bu ikisini eşleştirmek. Kâğıt ve WhatsApp düzeninde eşleştirme, danışmanın aklında tuttuğu kadar oluyor. Yeni bir daire portföye girdiğinde, altı ay önce tam da o tarifle gelen müşteriyi kimse hatırlamıyor. Kaybedilen iş buradan kaybediliyor.
Portföy kaydında ne olmalı?
Eksik kayıt, satılamayan ilan demek. Bulunması gerekenler:
Konum: il, ilçe, mahalle, ada/parsel, harita üzerinde nokta. Fiziksel: brüt/net m², oda sayısı, bulunduğu kat, toplam kat, bina yaşı, ısıtma, cephe, otopark, asansör, site içi mi. Hukuki: tapu türü (kat mülkiyeti / kat irtifakı / arsa payı), iskân (yapı kullanma izin belgesi) var mı, imar durumu, ipotek/şerh var mı, DASK poliçesi. Ticari: istenen fiyat, pazarlık payı, aidat, mal sahibinin beklentisi ve aciliyeti. Yetki: yetkilendirme sözleşmesi var mı, tek yetki mi, başlangıç ve bitiş tarihi. Görsel: fotoğraflar, video, kat planı, sanal tur. Erişim: anahtar kimde, gösterim için kiminle irtibat kurulacak, uygun saatler.
Son iki madde küçük görünüyor ama gösterim planlamasında en çok vakit kaybettiren şeyler. Anahtarın kimde olduğunu bulmak için üç kişiyi aramak, günde birkaç kez tekrarlanan bir kayıp.
Hukuki alanlar özellikle önemli. İskânı olmayan bir daireyi kredili alıcıya götürmek, iki tarafın da zamanını harcıyor. Bu bilgi portföy kartında zorunlu alan olmalı.
Talep kaydı: asıl fark burada
Çoğu ofis portföyü kaydediyor ama talebi kaydetmiyor. Oysa eşleştirmenin yarısı bu tarafta.
Talep kartında olması gerekenler: bütçe aralığı, kredi kullanacak mı, peşinat durumu, tercih edilen semtler, oda sayısı, m² aralığı, kat tercihi, taşınma zamanı, zorunlu şartlar (asansör, otopark, eşyalı) ve vazgeçilmez olmayan tercihler.
Program, yeni bir portföy girildiğinde bu taleplerle otomatik karşılaştırma yapıp uyanları danışmana bildirmeli. Tersi de geçerli: yeni bir talep girildiğinde mevcut portföyden uygun olanlar listelenmeli.
Bu tek özellik, emlak programının kendini ödediği yer. Manuel düzende yeni ilan girildiğinde danışman ancak hatırladığı 3–4 müşteriyi arıyor; sistemde 40 talep taranıp 6 gerçek eşleşme çıkıyor.
Portallara ilan aktarımı
İlanı sahibinden, Hepsiemlak, Emlakjet ve kendi sitenize ayrı ayrı girmek, ofis başına haftada saatler demek. Üstelik fiyat güncellendiğinde ya da mülk satıldığında dört yerde birden güncellemek gerekiyor — biri unutulunca satılmış daire için telefon almaya devam ediyorsunuz.
Program bunu XML/aktarım dosyası ile çözüyor: ilan tek yere giriliyor, portallara otomatik aktarılıyor.
Sorulacaklar: hangi portallarla çalışıyor, aktarım ne sıklıkla yenileniyor, fiyat/durum değişikliği otomatik yansıyor mu, satılan ilan otomatik kaldırılıyor mu, portaldan gelen talep sisteme geri düşüyor mu?
Son madde önemli: portaldan gelen müşteri sorgusunun doğrudan talep kaydına dönüşmesi, hem kaybı önlüyor hem hangi portalın gerçekten iş getirdiğini ölçmenizi sağlıyor.
Kendi web sitenizin de bu akışın parçası olması gerekiyor; sitenin portföyle otomatik beslenmesi, ilanı elle güncellemekten kurtarıyor. Site maliyetinin bu tür entegrasyonlarla nasıl değiştiğini web sitesi fiyatları yazısında anlattım.
Yetki belgesi ve mevzuat
Türkiye'de taşınmaz ticareti yapmak yetki belgesine bağlı. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında:
- İşletmenin Taşınmaz Ticareti Yetki Belgesi alması gerekiyor
- İşletmede sorumlu emlak danışmanı bulunması ve mesleki yeterlilik belgesine sahip olması isteniyor; danışmanlar için de mesleki yeterlilik belgesi şartı var
- Alım satım ve kiralamaya aracılıkta yazılı sözleşme düzenlenmesi gerekiyor
- Hizmet bedeline ilişkin oranlar yönetmelikle düzenleniyor
Yetki belgesi şartları, mesleki yeterlilik seviyeleri ve hizmet bedeli oranları zaman içinde değişiklik geçirdi. Kendi durumunuz için Ticaret Bakanlığı'nın Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik metnine ve güncel duyurularına bakın; tereddüt varsa bir hukukçuya danışın.
Programın bu tarafta yapması gereken: yetkilendirme sözleşmelerini portföye bağlı tutmak, bitiş tarihi yaklaşanları uyarmak ve sözleşme örneklerini sistemden üretebilmek. Süresi dolmuş yetkiyle ilan yayınlamak, hem hukuki risk hem mal sahibiyle sorun demek.
KVKK tarafı: elinizde mal sahiplerinin ve alıcıların kimlik, iletişim ve mali durum bilgileri var. Aydınlatma metni, saklama süresi ve erişim yetkisi konularını ihmal etmeyin. Özellikle danışman ofisten ayrıldığında müşteri listesinin dışarı çıkmaması, hem KVKK hem ticari bir mesele — programda yetki kırılımı ve dışa aktarma kısıtı olmalı.
Gösterim, takip ve komisyon
Gösterim kaydı. Hangi müşteriye hangi mülk, ne zaman gösterildi? Geri bildirim neydi? Bu kayıt iki işe yarıyor: aynı mülkü aynı müşteriye ikinci kez göstermemek ve mal sahibine "bu ay 6 gösterim yaptık, üçü fiyatı yüksek buldu" diyebilmek. İkincisi, fiyat düşürme konuşmasının en güçlü dayanağı.
Gösterim planlaması aslında bir randevu problemi; takvim ve hatırlatma mantığını randevu programı yazısında ayrıntılı yazdım.
Takip (follow-up). Müşteriyle en son ne zaman konuşuldu, bir sonraki temas ne zaman? Emlakta işlerin çoğu ilk görüşmede değil, dördüncü–beşinci temasta kapanıyor. Hatırlatma kurmayan danışman müşteriyi unutuyor.
Komisyon ve prim. İşlem kapandığında hizmet bedeli, ofis payı ve danışman primi hesaplanmalı. Portföyü bulan ile alıcıyı bulan farklı kişilerse paylaşım kuralı sistemde tanımlı olmalı — bu, ofis içi tartışmaların bir numaralı sebebi.
Tahsilat tarafı da unutulmasın: kesilen hizmet bedelinin tahsil edilip edilmediği bir cari hesap meselesi. Bu mantığı cari hesap programı yazısında anlattım.
Kiralama tarafı: satıştan farklı işliyor
Ofislerin çoğu hem satış hem kiralama yapıyor ama iki işin ritmi bambaşka ve program ikisini ayırabilmeli.
Kiralamada işlem hızlı, tutar düşük, tekrar sıklığı yüksek. Bir daire yılda birkaç kez el değiştirebiliyor. Gerekenler: kira sözleşmesi kaydı, sözleşme bitiş tarihi uyarısı, kira artış dönemi hatırlatması, depozito takibi ve varsa kira tahsilatına aracılık.
Sözleşme bitiş uyarısı özellikle değerli: bitişine iki ay kalan her sözleşme, hem mal sahibi hem kiracı için yeni bir iş fırsatı. Bu listeyi otomatik çıkaran ofisler, aynı portföyden tekrar tekrar gelir üretiyor.
Satışta ise süreç uzun, tutar yüksek, takip sayısı fazla. Kredi süreci, ekspertiz, tapu randevusu gibi aşamalar var ve her birinin bir sorumlusu ve tarihi olmalı. Program bu aşamaları bir kontrol listesi olarak tutabiliyorsa, tapu gününde eksik evrak sürprizi yaşanmıyor.
İki iş tipini aynı ekranda karıştırmak, hem raporları hem danışman primini bulanıklaştırıyor.
Danışman performansı ve ofis içi düzen
Emlak ofisi, tek bir işletme gibi görünse de içinde birbiriyle yarışan danışmanlar barındırıyor. Programın burada kurduğu düzen, ofis içi huzurun büyük kısmını belirliyor.
Portföy sahipliği net olmalı. Hangi portföyü kim getirdi, hangi müşteriyi kim buldu — kayıtlı olsun. Paylaşımlı işlemlerde prim oranı baştan tanımlı olsun.
Ölçülecek şeyler: danışman başına aktif portföy sayısı, girilen talep sayısı, yapılan gösterim sayısı, kapanan işlem ve ortalama kapanış süresi.
Bu rakamların en öğreticisi gösterim/kapanış oranı. Çok gösterim yapıp az kapatan danışmanın sorunu genelde eşleştirmede: müşteriye uymayan mülkleri gösteriyor. Az gösterimle çok kapatan danışmanın yöntemi ise ofise öğretilmeli.
Ofis havuzu kurgusu da programda tanımlanabilmeli: belirli süre işlem görmeyen portföyün havuza düşmesi, atıl portföyün canlanmasını sağlıyor.
Karşılaştırma
| Excel + WhatsApp | Genel amaçlı CRM | Emlak programı | |
|---|---|---|---|
| Portföy detay alanları | Elle kurulur | Uyarlama gerekir | Hazır |
| Talep–portföy eşleştirme | Yok | Zor | Otomatik |
| Portal ilan aktarımı | Yok | Yok | Var |
| Yetki sözleşmesi takibi | Yok | Elle | Var |
| Gösterim kaydı | Yok | Kısmi | Var |
| Fotoğraf/kat planı yönetimi | Dosyalarda | Sınırlı | Var |
| Komisyon ve prim hesabı | Elle | Elle | Var |
| Danışman performans raporu | Yok | Kısmi | Var |
| Yetki kırılımı | Yok | Var | Var |
Kontrol listesi
- Portföyde hukuki alanlar (tapu türü, iskân, ipotek) zorunlu
- Harita üzerinde konum işaretleme
- Anahtar ve gösterim irtibat bilgisi alanı
- Talep kartı ve otomatik eşleştirme
- Portal XML aktarımı ve iki yönlü senkron
- Kendi web sitenizle bağlantı
- Yetkilendirme sözleşmesi takibi ve bitiş uyarısı
- Gösterim kaydı ve mal sahibine rapor
- Takip hatırlatmaları
- Komisyon ve danışman primi hesabı
- Danışman bazlı performans raporu
- Mobil kullanım (danışman sahada)
- Yetki kırılımı ve dışa aktarma kısıtı
- Excel dışa aktarma ve yedekleme
Mobil maddesi tahmin edilenden önemli: emlak danışmanı gününün çoğunu ofis dışında geçiriyor. Telefondan portföy açılamıyor, fotoğraf yüklenemiyor ve not girilemiyorsa sistem akşama kadar boş kalıyor, akşam da kimse girmiyor.
Kurulum ve geçiş
1. Portföyü temizleyerek taşıyın. Satılmış, süresi dolmuş ve ilgi görmeyen kayıtları taşımayın. Aktif portföyle başlamak, sistemi ilk günden kullanılır kılıyor.
2. Zorunlu alanları baştan belirleyin. Hangi alanlar boş bırakılamayacak — bunu kurulumda kararlaştırın. Sonradan koyulan zorunluluk, eski kayıtları eksik bırakıyor.
3. Talep kayıtlarını danışmanlardan toplayın. Herkesin telefonunda ve defterinde duran müşteri notları sisteme girsin. Bu, geçişin en değerli ama en çok direnç gören adımı.
4. Portal aktarımını erken test edin. İlanların doğru aktarıldığını, fotoğraf sıralamasının bozulmadığını yayına almadan kontrol edin.
5. Danışmanları mobil üzerinden eğitin. Ofis bilgisayarında öğretilen sistem sahada kullanılmıyor.
6. İlk ay bir sorumlu belirleyin. Kayıt kalitesini haftalık kontrol edecek biri olmazsa, eksik girilen alanlar kalıcı hale geliyor.
Sık yapılan hatalar
Talep kaydını tutmamak. Eşleştirmenin yarısını atmak demek. En sık ve en pahalı eksik.
Portföyü eksik doldurmak. "Sonra tamamlarım" diye geçilen alanlar hiç dolmuyor. Zorunlu alanları sistemde zorunlu yapın.
Fotoğrafı özensiz çekmek. Portallarda tıklanmayı belirleyen ilk şey kapak fotoğrafı. Program iyi olsa da kötü fotoğraf ilanı bitiriyor.
Yetki bitişini takip etmemek. Süresi dolmuş yetkiyle yayında kalan ilan, hem risk hem mal sahibiyle güven kaybı.
Danışmanların kendi telefonunda liste tutması. Danışman ayrıldığında portföy ve müşteri onunla gidiyor. Kayıt ofisin sisteminde olmalı.
Satılan ilanı kaldırmamak. Boşa gelen telefonlar hem zaman kaybı hem itibar sorunu.
Ofis bilgilerinin her yerde farklı yazılması. Portallarda, haritada ve sitede farklı adres/telefon görünmesi yerel aramada size zarar veriyor; sebebini NAP tutarlılığı yazısında anlattım.
Programın kendini ödediği yer
Bir emlak programının aylık bedeli, ofisin tek bir işleminden aldığı hizmet bedelinin yanında küçük kalıyor. Yani soru "pahalı mı" değil, yılda en az bir ek işlem kazandırıyor mu.
Kazandırdığı yerler sıralı olarak şunlar: otomatik eşleştirmeyle yakalanan alıcı, unutulmayan takip araması, süresi dolmadan yenilenen yetki sözleşmesi, portallarda güncel kalan ilan ve danışman ayrıldığında ofiste kalan portföy. Bunlardan herhangi biri tek başına yıllık maliyeti karşılıyor.
Bir uyarı daha: program aldıktan sonra da eski alışkanlık sürerse hiçbir şey değişmiyor. Danışmanların müşteri notlarını kendi telefonlarında tutmaya devam ettiği bir ofiste, en iyi yazılım bile boş bir veritabanıdır. Kayıt disiplinini ofis kültürü haline getirmek, yazılım seçmekten daha önemli.
Sonuç
Emlak programının değeri ilan yayınlamakta değil — onu portallar zaten yapıyor. Değer, elinizdeki talebi elinizdeki portföyle buluşturmakta ve unutulan takipleri hatırlatmakta. Ofislerin kaybettiği işlerin çoğu rekabet yüzünden değil, kaydı tutulmadığı için kayboluyor.
Ofisinizin büyüklüğüne uygun kurgunun ne olduğunu konuşmak isterseniz bize yazın; portföy ve eşleştirme tarafını nasıl kurduğumuzu emlak portföy yazılımı sayfamızda, diğer sektörel çözümleri ürünler sayfasında bulabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
İki listeyi yönetip birbirine bağlıyor: portföy (sattığınız/kiraladığınız taşınmazlar) ve talep (ne aradığını söylemiş alıcı ve kiracılar). Ofisin asıl işi bu ikisini eşleştirmek. Kâğıt ve WhatsApp düzeninde eşleştirme danışmanın hatırladığı kadar oluyor; sistemde ise yeni bir portföy girildiğinde tüm talepler taranıp uyanlar bildiriliyor.
Talep kaydını tutmamak. Çoğu ofis portföyü kaydediyor ama alıcı/kiracı taleplerini kaydetmiyor. Bu, eşleştirmenin yarısını atmak demek: altı ay önce tam da o tarifle gelen müşteri, yeni daire portföye girdiğinde kimsenin aklına gelmiyor.
Hukuki alanlar özellikle: tapu türü (kat mülkiyeti / kat irtifakı / arsa payı), iskân (yapı kullanma izin belgesi), imar durumu, ipotek veya şerh bilgisi. İskânı olmayan bir daireyi kredili alıcıya götürmek iki tarafın da zamanını harcıyor. Ayrıca anahtarın kimde olduğu ve gösterim irtibat bilgisi de kayıtlı olmalı.
Program XML/aktarım dosyasıyla yapıyor: ilan tek yere giriliyor, portallara otomatik aktarılıyor. Sorulacaklar: hangi portallarla çalışıyor, aktarım ne sıklıkla yenileniyor, fiyat ve durum değişikliği otomatik yansıyor mu, satılan ilan otomatik kaldırılıyor mu ve portaldan gelen talep sisteme geri düşüyor mu?
Evet. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında işletmenin Taşınmaz Ticareti Yetki Belgesi alması, sorumlu emlak danışmanı bulundurması ve danışmanların mesleki yeterlilik belgesine sahip olması isteniyor; aracılıkta yazılı sözleşme düzenleniyor. Şartlar ve hizmet bedeli oranları zaman içinde değişti; güncel durum için Ticaret Bakanlığı'nın yönetmelik metnine bakın.
Kayıt ofisin sistemindeyse ofiste kalıyor; danışmanların kendi telefonunda tuttuğu listeler ise onunla birlikte gidiyor. Bu hem ticari hem KVKK meselesi: yetki kırılımı ve dışa aktarma kısıtı olan bir sistem, müşteri listesinin ofis dışına çıkmasını engelliyor.